FOB nedir?

FOB İngilizce Free On Board kelimelerinin kısaltmasından oluşmuştur. Türkçe gemide teslim anlamına gelmektedir.

Sadece denizyolu taşımalarında kullanılabilen bir teslim şekli olan FOB, yükleme limanında malların gemiye yüklenmesini müteakip, riskin satıcıdan alıcıya geçmiş olduğunuifade eden ticari terimdir.

FOB teslim şeklinde ihracatçının yapacağı işler aynı FCA teslim şeklinde olduğu gibidir. Satıcı ihraç malını hazırlayacak, alıcıya hangi deniz nakliyecisi ile çalıştığını soracak, teklif verdiği zaman FOB teriminin arkasından yazılarak belirlenen limanda, alıcı tarafından kendisine bildirilen gemi taşımacısına malı geminin içerisine indirerek teslim edecek, gümrük çıkış işlemini yaptıracaktır.

Teslim şekillerine (Incoterms) 2010 yılında yapılan değişikliklerle, ihraç malının limandaki geminin içerisine indirilmesi FOB teriminde alıcının yükümlülüğüne verilmiştir. FOB terimi ihraç malının, sadece deniz, nehir, göl suları üzerinde taşıma yapan su üstü taşıma araçlarının içerisine indirilerek, doğrudan gemiye yükleme yapılması halinde kullanılabilir.

fob

Eğer ihraç malınız, limanda doğruca geminin içine indirilmiyorsa, yüklemeyi konteynere bile yapıyorsanız FOB terimini kullanmamanız gerekir. Zaten bu nedenledir ki FOB tanımlaması yapılırken " Gemide Masrafsız " ifadesi kullanılmaktadır.

FOB teslim şeklinin en büyük özelliği sadece deniz yolu ile yapılan taşımalarda kullanılabilir olmasıdır. Adından da anlaşılacağı gibi FOB teslimde ihracatçının teslim sorumluluğunu yerine getirebilmesi için malların geminin küpeştesini geçmesi gerekmektedir. Bu da ancak taşımanın deniz yolu ile olması halinde mümkündür. Dış ticaret işlemlerinde en sık kullanılan teslim şekillerinden birisi FOB teslim şeklidir.

Satıcı, malların yüklendiğini tüm detayları ile birlikte alıcıya bildirmelidir. Alıcının sorumluluğu ise, belirtilen yükleme limanından taşınması için, masraflar kendisine ait olmak üzere taşıma sözleşmesi akdetmek ve malın gemide teslim edildiği andan itibaren; malın varış noktasına ulaşıncaya kadar geçen süre içerisinde mala ilişkin her türlü kayıp ve hasarı üstlenmektir.

Bu teslim şeklinde iş akışındaki ilk 4 madde satıcının (ihracatçı) sorumluluğundadır.

1.  İhracatçının yükleme maliyeti
2.  İhracatçı ülkesindeki iç taşıma maliyeti
3.  İhracatçı ülkesindeki gümrükleme hizmet bedeli
4.  İhracatçı ülkesindeki liman masrafları (Deniz yolunda, kısmen havayolunda)

Eşyanın gemiye binip istiflenmesi bitene kadar satıcının (ihracatçı) sorumluluğu devam eder.

Teslim şeklinin özellikleri

Bu teslim şeklinde satıcı malları belirlenen tarihte ve yerde, alıcı tarafından temin edilen gemiye yüklemeyi gerçekleştirir. Mallar geminin küpeştesine (güvertesine) geçtikten sonra meydana gelebilecek her türlü hasar, kayıp ve masraflar alıcının sorumluluğundadır. Satıcı ihracat için gerekli tüm belgeleri hazırlar ve malların gümrük işlemlerini tamamlayarak teslim eder.

Satıcının sorumluluğu

Satıcı sözleşme koşullarına uygun malı hazırlar. Belirlenen limanda, belirlenen tarihte alıcının temin etmiş olduğu gemiye yükleme yapar. Alıcının ülkesinde kullanacağı lüzumlu belgeleri hazırlar, gümrük işlemlerini tamamlar. Alıcıya yüklemenin yapıldığını bildirir. Düzenlenen taşıma belgesini ve alıcının ülkesindeki kullanacağı gerekli diğer belgeleri hazırlayarak ödeme şekline göre alıcıya gönderir. Malların geminin küpeştesini (Güvertesini) geçene kadar meydana gelebilecek her türlü hasar ve kayıp satıcının sorumluluğundadır.

Alıcının sorumluluğu

Sözleşme koşullarına uygun olarak mal bedelini öder. İthalat için gümrük belgelerini düzenleyerek gümrük işlemlerini tamamlar. Gümrük vergilerini öder. Taşıma acentası ile anlaşma yaparak navlun bedelini öder. Yükleme limanında mallar geminin küpeştesini geçtikten sonra malla ilgili tüm masraf ve riskler alıcının sorumluluğundadır.

Sözlükte "fob" ne demek?

1. Alıcı ile satıcı arasında kararlaştırılan bir fiyatın, malın satıcı tarafından belli bir limanda gemi üzerinde teslimi koşuluyla biçilmiş olduğunu gösteren bir kısaltma.

Cümle içinde kullanımı

Üzümün kilosu fob İzmir bin beş yüz liradır.

Fob kelimesinin ingilizcesi

n. watch pocket; chain from which a pocketwatch is suspended
v. defraud, con into buying goods of poor quality
Köken: İngilizce

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç